Blog

Programy szpiegujące – co warto wiedzieć?

Każdemu użytkownikowi internetu, również w miejscu pracy, niejednokrotnie zdarzyło się kliknąć interesującą reklamę lub nieznany odnośnik, który spowodował natychmiastowe wyświetlanie wielu okienek na pulpicie lub otwieranie się niechcianych witryn w przeglądarce. Wiele osób instaluje także bezpłatne aplikacje pobierane z internetu. Otóż wszystkie te działania mogą spowodować zainstalowanie, bez wiedzy i zgody właściciela komputera, programu szpiegującego, którego celem jest śledzenie i rejestrowanie podejmowanych przez danego użytkownika działań.

 

Praca na komputerach firmowychJeżeli po wgraniu nowego oprogramowania z nieznanego źródła spadła wydajność pracy komputera, pojawiły się nowe paski narzędzi w oknie wyszukiwarki, a także nastąpiła niespodziewana modyfikacja wyglądu strony głównej lub wskaźnika myszy, a po wpisaniu konkretnego adresu witryny wyświetla się zupełnie inna, całkowicie z nią niezwiązana, może oznaczać, że komputer został zainfekowany niepożądanym programem szpiegującym – spyware, wykorzystywanym przez cyberprzestępców. Najpopularniejszymi programami szpiegującymi są: Aureate, Cydoor, Gator, Promulgate oraz SaveNow.

 

Istnieją różne typy oprogramowania spyware. Funkcjonują w tle, gromadząc informacje lub monitorując działania użytkowników. Zbierają dane dotyczące komputera, szpiegują aktywność w internecie, a nieco bardziej zaawansowane, przechwytują i przesyłają cyberprzestępcom informacje, takie jak: dane osobowe, hasła, numery kart płatniczych, adresy stron internetowych. Oprogramowanie szpiegujące jest szczególnie niebezpieczne dla komputerów firmowych, ponieważ w ten sposób mogą zostać wykradzione poufne dane. W zależności od stopnia złożoności danego oprogramowania, może ono również robić zrzuty ekranu lub zdjęcia, nagrywać wideo kamerą internetową oraz zapisywać, co użytkownik komputera wpisuje na klawiaturze.

 

Wykrycie oprogramowania spyware nie jest łatwe, gdyż zdarzają się sytuacje, w których nawet programy antywirusowe nie potrafią go wykryć. Dlatego zaleca się staranną obserwację pracy komputera – dla przykładu, jeśli spostrzega się zbyt duże, nieuzasadnione zużycie procesora, to jego przyczyną może być właśnie obecność niepożądanej aplikacji. Należy wówczas odłączyć urządzenie od internetu, w celu zatrzymania tej akcji szpiegowskiej. Zaleca się również zgłosić swoje podejrzenia na policję. Jeśli przestępca pochodzi z zagranicy, to śledztwo kontynuowane jest na szczeblu europejskim.

 

Umowa licencyjnaW celu uniknięcia obecności tego typu programów na komputerze, wskazane jest instalowanie aplikacji pochodzących jedynie z wiarygodnego i zaufanego źródła np. strony producenta. Przed wgraniem programu powinno się również dokładnie przeczytać umową licencyjną. To właśnie w niej zawarte są wszystkie szczegóły dotyczące instalowanego oprogramowania.

 

Kolejną rzeczą, na którą należy zwrócić szczególną uwagę, są załączniki przesyłane w wiadomościach mailowych – one także mogą powodować instalację niechcianych aplikacji. W internecie jest także wiele narzędzi proponujących ochronę komputera przed programami szpiegującymi, jednak ich skuteczność jest niska, a czasami nawet żadna – dlatego też nie warto ich używać.

 

Niestety, w najbliższym czasie programy szpiegujące nie znikną z rynku, dlatego należy starannie kontrolować oprogramowania instalowane na komputerach, zabezpieczyć sieć Wi-Fi, korzystać z dobrego programu antywirusowego (np. McAfee lub ESET Smart Security) oraz często aktualizować bazę wirusów. Ponadto w nawyk powinno wejść lekceważenie wyskakujących okienek reklam. Natomiast, jeśli komputer zostanie już zainfekowany oprogramowaniem szpiegującym, warto podjąć zdecydowane kroki, takie jak formatowanie dysków.